Denkfout · Spelling
Ei of ij: waarom een regel hier niet helpt
Wat het kind doet
De lange ij en de korte ei verwisseld.
Waarom kinderen dit doen
Reizen en rijzen klinken exact gelijk, en anders dan bij dt is er geen regel die uitsluitsel geeft. De schrijfwijze is historisch gegroeid en moet per woord gekend worden. Een kind dat hier fouten maakt, mist dus geen inzicht; het mist inprenting, en dat is een ander soort oefenen.
Hoe je het herkent
De fouten zitten verspreid over steeds dezelfde woorden en trekken zich niets aan van uitleg: het kind kan de regels van het werkwoord foutloos opzeggen en schrijft toch trijn. Uitleg herhalen helpt hier aantoonbaar minder dan de woorden vaker zien.
Wat een leerkracht ermee kan
Hier is geen regel voor; dit is woordbeeld en inprenten. Een woordpakket met de ei-woorden apart werkt beter dan uitleg.
Wat je er thuis aan kunt doen
Hang de korte ei-woorden op: het zijn er veel minder dan de ij-woorden, dus wie de ei-lijst kent, heeft de rest gratis. Rijmpjes en gekke zinnen met alleen ei-woorden blijven beter hangen dan een rijtje.
Wat Juf Eva vraagt
Maakt een kind deze fout in Eduvaya en is het antwoordpatroon herkend, dan vraagt Juf Eva: “Dit woord moet je van buiten kennen. Heb je het eerder gezien met een lange of een korte?” Een vraag, geen antwoord: de volgende stap blijft van het kind.
Dat dit antwoord bij deze denkfout hoort, is vooraf uitgerekend. Of het kind ook zo dacht, staat niet vast. Of zo'n toegekende denkfout klopt met wat een echt kind werkelijk dacht, is nog niet gemeten; dat is precies wat de pilot moet uitwijzen.